Theraplay

  • Theraplay, bir çeşit oyun terapisi tekniğidir. Bu oyun terapi tekniğinde aile de (anne ya da baba) oyun terapisine dahil olur. Theraplay’in amacı aile ile çocuk arasındaki bağları güçlendirmektir. Theraplay için özel bir oyun odasına ihtiyaç yoktur. Bu terapide oyuncaklardan çok oyunlar ön plandadır. Bu nedenle diğer oyun terapilerinin aksine oyuncaklarla dolu bir odada değil, sade bir odada yerde oturarak terapi gerçekleştirilir. Terapiye ebeveynler de dâhil olur. 

    Theraplay’de terapist, eğlence içeren, mücadele gerektiren, duygusal olarak besleyici oyunlarla ebeveyn ve çocuğa rehberlik eder. Zaman içinde terapist kendini geri plana çekerken, ebeveynin çocuğu ile etkin bir şekilde oynamasını sağlar. Bu oyunlar birlikte ebeveyn ile çocuk arasındaki bağ güçlenir, çocuk ebeveynden gelen sınırları kabul etmeye başlar ve ebeveyni tarafından duygusal beslenmeye açık olur. 

    Theraplay’de oyunlar 4 farklı kategoride yer alır. Bunlar yapı oyunları, bağlılık oyunları, besleme oyunları ve mücadele oyunlarıdır. Çocukların bu dört kategori içerisinde hangi oyunlara daha çok ihtiyacı olduğu Theraplay terapisti tarafından belirlenir. Yani Theraplay’de her çocuğa özgü bir oyun ve terapi planı çıkarılır ve seansta bu oyunlar sırası ile oynanır. Terapist hangi çocuk için ne tür oyunların seçileceğine Marschak Etkileşim Metodu’nu kullanarak karar verir. Bu metot çocuklar ile onlara bakım verenler arasındaki etkileşimi gözlemlemek için geliştirilmiş yapılandırılmış bir metottur. İlk görüşme sonrası terapist çocuğun bakım verenine çocukla yapacağı bir dizi görevler verir. Çocukla ona bakım veren kişi sade bir odada bu görevleri yerine getirirler. Bu süreç kamera kaydına alınır. Terapist bu kamera kaydını izleyerek çocuğun yapı, mücadele, besleme ve bağlılık oyunlarından hangisine daha çok ihtiyacı olduğunu saptar ve buna göre terapi planını oluşturur. 

     

    Kullanım Alanları Nelerdir?

    Theraplay bebeklikten itibaren 18 yaşa kadar olan çocuklarda ve hatta yetişkinlere bile uygulanan bir terapi yöntemidir. Özellikle geçmişinde bağlanma sorunu olan çocuklarda tercih edilmekle birlikte, depresyon, karşıt gelme bozukluğu, öfke sorunları, gelişimsel gerilikler ve otizmde etkili olan bir terapi yöntemidir. Evlat edinilmiş çocukların üvey anne-babalarına bağlanmaları sağlamada da etkili bir yöntemdir. 

     

    Theraplay’in Tarihi

    1967 yılında, Ann Jernberg Chicago Head Start programının psikoloji biriminin başkanı olur ve asistanı Phyllis ile çalışmalarına başlarlar. Jernberg, ekibi ile birlikte yaptığı çalışmalarda psikolojik desteğe olan 300 kadar çocuk saptarlar. Bu çocukları terapi için çeşitli merkezlere yönlendirmek istemişlerdir. Fakat yönlendirilecek merkezlerin kısıtlı olması, üstelik 300 çocuk için hizmet almanın pahalı ve meşakkatli olması önlerini tıkamıştır. Bu durum Jenberg ve ekibini yeni arayışlara itmiştir. Jernberg yönlendirme yapmak yerine, psikolojik olarak sorunlu çocuklara yönelik bir program geliştirmeye başlamışlardır. Austin Des Laures’den anne-çocuk iletişimin temel kavramlarını Vioa Brody’den ise besleyici ilişki, dokunma, sallama, birlikte şarkı söyleme gibi kavramları alıp bir model oluşturmuştur. Ernestine Thomas, bu modeli ilk uygulayan terapistlerden biri olarak çocuğun sağlığı hakkında ümitli olmanın, çocuğun güçlü ve potansiyel sahibi olduğuna inanmanın önemini modele eklemiştir. 1970 yılında geliştirilen bu yeni modele Theraplay adı verilmiştir. 1971 yılında Theraplay Enstitüsü kurulmuş ve Jernberg 1979 yılında bu modelle ilgili ilk kitabını yayınlamıştır. 

     

    Nasıl Theraplay Terapisti Olunur?

    Theraplay terapisti olmak için Theraplay Enstitüsü’nce onaylı eğitimcilerden eğitim ve süpervizyon almak gerekir. Theraplay eğitimleri birinci düzey ve ikinci düzey olmak üzere 2 modülden oluşur. İlk eğitim 4 gün sürer, ikinci eğitim ise 3 gün sürer. Bu iki eğitimin ardından süpervizyon süreçleri başlar. Süpervizyon süreçlerinin de tamamlanmasının ardından kişi Theraplay Terapisti unvanını alır.

    Kaynakça:

    • Booth, P. B., & Jernberg, A. M. (2009). Theraplay. John Wiley & Sons.
    • http://theraplay.org
    • http://theraplayturkey.org
    • Teber, Mehmet (2015). Çocuk Merkezli Oyun Terapisinin Çocuklarda Görünen Davranış Sorunlarının Çözümüne Etkisi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Hasan Kalyoncu Üniversitesi.